Bezoek aan Noord- Oeganda, april 2018

Bezoek aan Noord- Oeganda, april 2018

Door Jos van Bemmel (voorzitter) en Robert-Jan de Gardeyn ( secretaris)

Bezoek Gulu Governmental Hospital:
We voeren een uitgebreid gesprek met Dr. James Elima, de ziekenhuisdirecteur van het Gulu ziekenhuis. Hij is de opvolger van Nathan Onyachi de vorige directeur en tevens medisch eindverantwoordelijke voor de ziekenhuizen in Noord- Oeganda. Net als van Onyachi krijgt Njokuti al direct alle support van Dr. Elima, wat betekent dat we weinig gedoe kunnen verwachten m.b.t. bijvoorbeeld workpermits.  Elima is geboren in de buurt van Arua, West Nile, waar ook Idi Amin vandaan kwam. Hij heeft jaren gewerkt in Moroto (Noord- Oeganda richting Karamajong gebied). Dr. Elima is een zeer vriendelijke man die begrijpt waar we voor komen en die direct pro-actief optreedt. Hij belt onmiddellijk een directeur van een missieziekenhuis in de buurt van Moroto, het Matany Hospital. Hij begrijpt maar al te goed dat we liever samenwerken met voormalige missieziekenhuizen dan met regeringsziekenhuizen.

Gulu Hospital

Dr. Elima laat de directeur van het Matany Hospital alvast weten dat hij kan uitzien naar ons bezoek. Ook legt hij uit dat het Matany Hospital, net als het ziekenhuis in Kitgum, mogelijk gebruik zou kunnen maken van de mogelijkheid om een algemeen arts op kosten van Njokuti een opleiding te laten volgen tot orthopeed. De voorwaarde is dan wel dat deze orthopeed-in-opleiding een contract voor 5 jaar zal moeten tekenen na afstuderen.

Bezoek St. Joseph Hospital, Kitgum
Maar eerst vervolgen we ons bezoek aan het St. Joseph Hospital in Kitgum. Harry, een van onze orthopedisch chirurgen is hier al sinds tweede Paasdag aan het opereren in het St Joseph Hospital, samen met Julius Abonga, de door ons opgeleide zeer verse orthopeed. Julius is inmiddels erg kundig en kan het prima zonder ons af. Maar na een paar dagen moet Julius terug naar zijn opleidingsplek in Mulago Hospital in Kampala. Harry gaat verder met opereren, samen met een lokale arts. Tijdens ons bezoek kijken we even bij één van deze operaties, een kind met een heupfractuur. Ook praten we uitgebreid met de verpleegkundige directrice, met Robert, de administrateur en we maken een ronde met de plaatsvervangend medisch directeur Dennis (Danish op zijn naambordje!). Hij laat niets onbesproken. Pamela Atim, de directeur van het St. Joseph Hospital is helaas niet aanwezig: ze heeft een congres in Kampala en is bij haar zieke 14- jarige dochter.
Er zijn heel wat veranderingen in vergelijking met ons vorig bezoek. Zo zijn er nu een flink aantal zonnepanelen zodat men nog minder afhankelijk is van Umeme (de recent geprivatiseerde nationale elektriciteitsleverancier).
Ook is er een school voor verpleegkundigen en verloskundigen gestart. Totaal zijn er 180 leerlingen! Er ontbreken nog wel voldoende fondsen voor de nodige gebouwen c.q. renovaties.
Van de twee orthopedic assistants is alleen Komakec Michael Olore (Michael) nog over. Een gouden kracht. Zijn klompvoetprogramma loopt nog steeds prima.
Verder zijn er 4 echoapparaten: de voormalige echografiste Judith Abuol is nu hoofd van de verpleegkundigenschool geworden. De nieuwe echografiste weet van wanten: we hebben even met haar meegekeken.
Er zijn voldoende röntgenapparaten. Met een aanwezig mobiel rontgenapparaat zijn heupprotheses in principe mogelijk.
Het lab wordt elk jaar moderner: HIV testen zijn gratis.
De operatiekamers zijn nog hetzelfde als eerder. De bouw van een nieuwe OK laat nog op zich wachten. De fondsen vanuit Japan willen maar niet komen.
Er zijn vele, vele plannen, maar voor de meeste plannen ontbreekt het geld.
We spreken af dat we een ruime collectie orthopedische instrumenten doneren. Kosten circa 5000 euro. Ook voor Kalongo Hospital zullen we – op iets beperkter schaal – de aanschaf van orthopedisch materiaal ondersteunen. Geld hiervoor zullen we aan een van onze donoren vragen.
Het lijkt erop dat we klaar zijn in Kitgum behoudens dan plastisch chirurgische ondersteuning en wellicht een enkele keer meekijken bij zeer ingewikkelde casuïstiek door de kersvers opgeleide orthopedisch chirurg.

Bezoek Kitgum Governmental Hospital
In de avonden voeren we o.a. gesprekken met Mr. Wellborn , destijds een van de verantwoordelijken op het gebied van Nodding Syndrome en met Jean, een maatschappelijk werkster, eerder verbonden aan Kitgum hospital, maar nu werkzaam in Lamwo district , zo’n 70 km ten westen van Kitgum. In dit gebied zijn vluchtelingenkampen volgepakt met Zuid Soedanezen. Men spreekt van een miljoen vluchtelingen, maar het werkelijke aantal is onbekend. Op een vrije middag bezoeken we, op aanraden van onze Chinese vriend Leo, een kamp, maar dit bezoek is zeer oppervlakkig en maakt de werkelijke problematiek niet duidelijk.

foto vluchtelingenkamp

Deel vluchtelingenkamp Lamwo

Met Mr. Wellborn bezoeken we de Nodding Syndrome afdeling van het governmental hospital in Kitgum. Er is weinig van over. De patiënten die er liggen zijn ouder dan 15 jaar. Volgens Mr. Wellborn zijn er geen nieuwe gevallen meer van Nodding Syndrome. Volgens Dr James Elima wel. Het verschil tussen epilepsie en Nodding Syndrome blijft erg lastig. Er wordt momenteel nog steeds onderzoek gedaan naar de veronderstelling dat onchocerciasis de oorzaak van het Nodding syndroom is.

Karin van Bemmel met kinderen met het Nodding Syndrome

Kinderen met epilepsie en/of Nodding syndrome

Bezoek aan Dr. Ambrosoli Memorial hospital , Kalongo
Een nieuwe uitdaging!
Een prachtige 4WD rit brengt ons naar het voormalig Italiaanse missieziekenhuis, op ongeveer anderhalf uur rijden vanaf Kitgum. Uiteindelijk verschijnt een bergrug en bij de laatste grote rots ( Kalongo Rock) ligt het Kalongo ziekenhuis.
De omgeving van het ziekenhuis is prachtig. Kalongo zelf is niet veel meer dan een redelijk druk kruispunt met lokale winkeltjes. De lokale restaurantjes lijken geen haute cuisine in het pakket te hebben.

foto van Kalongo Rock bij Kalongo zkh

Kalongo Rock en ziekenhuisgebouwtjes
We ontmoeten Dr. Smart Godfrey Okot. Hij is een zeer vriendelijke, joviale man van een jaar of 40 met een kleurrijk overhemd. Ondanks dat hij de dag ervoor laat aangekomen is uit Kampala is hij goedlachs en neemt hij alle tijd.

Dr Smart Kalongo

Dr Smart
Het ziekenhuis is, net als het St Joseph ziekenhuis in Kitgum, opgezet door de Italiaanse missie (1959) en wordt het nog steeds gedeeltelijk ondersteund door AVSI. Het heeft 271 bedden en er werken 6 algemeen artsen. Via Amref komen er ook (onregelmatig) specialisten langs. Dr. Smart zelf is algemeen chirurg en zat in dezelfde opleidingsklas als Moses Elaju , de voormalig chirurg van het St. Joseph’s te Kitgum. Hij kent Pamela, de directeur van het St Joseph Hospital ook heel goed: ze maken deel uit van elkaars board of governers. Hij weet daardoor ook precies wat de uitgangspunten van Njokuti zijn.
Dr. Smart maakt een betrokken indruk en kent alle 160 medewerkers van het ziekenhuis bij naam. Hij stelt ons voor aan Dr. Olotti een algemeen chirurg uit Italië. En ook ontmoeten we Dr. Tito, een Italiaanse kinderarts. Eén van de zes algemeen artsen wordt op dit moment opgeleid tot kinderarts zodat hij Dr. Tito later kan opvolgen. Een andere algemeen arts wordt opgeleid tot gynaecoloog.

afdeling etc Kalongo

Grote operatiekamer van Kalongo Hospital
We krijgen een positieve indruk van het Matany Hospital en van het team wat er werkt en we concluderen dat Stichting Njokuti hier een nuttige bijdrage kan leveren. We maken daarom uitgebreide afspraken om tot samenwerking te komen. Dr Smart kan zelf eenvoudige orthopedische operaties, maar kijkt uit naar de ondersteuning door Njokuti. We verwachten dat onze orthopedisch chirurgen en plastisch chirurgen rond de herfst in Kalongo aan de slag kunnen gaan. En daarna kan er snel een algemeen arts aangewezen worden om zich te specialiseren in de orthopedie, zoals Julius Abonga in Kitgum. Ook spreken we af dat onze stichting behulpzaam zal zijn bij de aanschaf van goede orthopedisch instrumenten, zodat er naar behoren geopereerd kan worden.
Dr Smart en zijn team kijken uit naar het eerste bezoek van de artsen van Stichting Njokuti. En dat genoegen is wederzijds!

bij kalongo

Omgeving Kalongo

Reageren is niet mogelijk.